Gietijzeren radiator tweedehands kopen: charme met eigen regels

Gietijzeren radiatoren uit oude scholen, kerken en herenhuizen zijn gewilde tweedehands aankopen. Ze stralen een prettige, trage warmte uit, zijn bijna onverwoestbaar en passen bij een oud huis. Ze hebben ook eigenaardigheden die een koper moet kennen: gewicht, waterinhoud, verborgen scheuren en aansluitingen die niet altijd overeenkomen met moderne leidingen.

Leden en vermogen

Een gietijzeren radiator bestaat uit leden die met nippels aan elkaar zijn geschroefd. Het vermogen hangt af van het aantal leden, de hoogte en het aantal kolommen per lid. Een lid van een gangbare vierkolomsradiator van 60 centimeter hoog levert ruwweg 80 tot 100 watt bij normale stooktemperatuur. Tel de leden en je hebt een schatting. Leden zijn te verwijderen of toe te voegen, maar dat is werk met speciaal gereedschap.

Scheuren en lekkende nippels

Gietijzer barst als het water erin bevriest. Een radiator die in een onverwarmd pand heeft gestaan, kan een haarscheur hebben die je pas ziet onder druk. Kijk naar roeststrepen die uit een naad of van de onderkant van een lid komen. Vraag of de radiator is afgeperst; een goede handelaar doet dat standaard. Lekkende nippels tussen de leden zijn te vervangen, een gescheurd lid moet eruit.

Gewicht en waterinhoud

Een radiator van tien leden weegt al snel 80 tot 100 kilo en bevat tien tot vijftien liter water. Dat vraagt om vloerconsoles of pootjes, een stevige vloer en twee personen bij het verplaatsen. De grote waterinhoud belast het expansievat van de ketel; bij meerdere gietijzeren radiatoren moet een extra vat worden geplaatst.

Verf en lood

Oude radiatoren zijn vaak gespoten met loodhoudende verf. Schuur die niet droog af binnenshuis; laat hem stralen of chemisch ontlakken. Een handelaar levert vaak gestraalde en gegronde exemplaren; die zijn duurder dan een exemplaar recht uit de sloop, maar je koopt dan zekerheid over scheuren en over de verflaag.