Paneeldeuren uit de jaren dertig: herkennen en beoordelen

Deuren uit woningen van rond 1920 tot 1940 zijn vaak paneeldeuren van massief grenen of vuren, met een raamwerk van stijlen en regels en daartussen dunnere panelen. Ze worden bij verbouwingen nog steeds massaal weggehaald en op de marktplaats aangeboden, meestal per stuk en soms als complete set uit een woning. Voor wie een oud huis in stijl wil houden, is dat een kans.

Zo ziet een originele deur eruit

De typische indeling heeft een hoog paneel bovenin en een of twee kleinere onderin, of een verdeling in vijf gelijke vlakken onder elkaar. De panelen liggen iets verdiept en zijn aan de randen vaak voorzien van een profielrand. De stijlen en regels zijn met pen-en-gatverbindingen in elkaar gezet en soms zie je aan de zijkant van de deur de houten pennen die de verbinding borgen. De maat is bijna altijd 83 bij 201,5 centimeter, want die maat hoort bij deze bouwperiode.

Massief of niet

Er zijn later ook paneeldeuren gemaakt van een houten raamwerk met dunne platen ertussen, en moderne deuren met een geperste paneelstructuur. Klop op een paneel: massief hout klinkt dof en hard, een dunne plaat klinkt hol. Kijk aan de bovenkant van de deur: bij een echte oude deur zie je daar de kopse kant van de stijlen en de doorlopende regel, bij een fabrieksdeur een egale rand.

Waar de gebreken zitten

Panelen krimpen en dat geeft scheurtjes langs de rand, meestal onschuldig. Erger is een gescheurd paneel in de lengte of een losgeraakte pen-en-gatverbinding waardoor de deur op de hoek wiebelt. Onderin, waar de deur jarenlang bij het dweilen nat werd, kan het hout zacht zijn. Druk er met een schroevendraaier in: veert het terug, dan is het goed.

Waarom ze zo geliefd zijn

Het hout van deze deuren is langzaam gegroeid en al een eeuw droog, dus het trekt nauwelijks meer. Ze zijn zwaarder dan een moderne holle deur en sluiten daardoor ook beter af voor geluid. Hang er passende oude klinken aan en niemand ziet dat de deur van een andere woning komt.