Ontwerpen met wat er is: eerst de materialen, dan de tekening

Bij een gewone verbouwing maak je een tekening, telt een bouwmarkt of leverancier uit wat je nodig hebt en wordt dat besteld. Alles past, want alles is op maat gemaakt of in standaardmaten leverbaar. Bij ontwerpen met wat er is draai je die volgorde om. Je kijkt eerst wat beschikbaar is en past je plan daarop aan. Dat vraagt om een andere manier van denken, maar levert vaak een beter en goedkoper resultaat.

Begin met een inventaris

Leg vast wat je hebt: de deuren die uit de oude indeling komen, de planken op zolder, de partij tegels die een kennis over heeft. Kijk daarna wat er in de buurt en op de marktplaats te krijgen is voor de onderdelen die je nog mist. Noteer per onderdeel de maten, want die bepalen straks je ontwerp. Pas met die lijst in de hand ga je tekenen.

Maten volgen het materiaal

Heb je vier kozijnen van 90 bij 210, dan worden de nieuwe doorgangen 90 bij 210. Heb je twintig vierkante meter tegels, dan wordt de badkamer daarop afgestemd, met een strook andere tegel als het net niet uitkomt. Het ontwerp krijgt zo een eigen karakter dat je met nieuwe standaardmaten nooit bereikt. Wie flexibel is in de maat, is flexibel in de prijs.

Zoek de klus bij het materiaal

Soms is het slimmer om de klus aan te passen aan een buitenkans. Een grote partij hardhouten vloerdelen kan aanleiding zijn om die overloop toch ook mee te nemen. Een set stalen kozijnen uit een schoolgebouw kan de aanleiding zijn voor een glaswand tussen keuken en kamer die eerst niet in het plan zat. Het materiaal stuurt, jij bepaalt of je meegaat.

Wat je moet accepteren

Ontwerpen met wat er is vraagt tijd om te zoeken en een tekening die pas laat vastligt. Het vraagt ook dat je genoegen neemt met kleine afwijkingen: een deur die iets breder is dan de andere, twee tinten baksteen naast elkaar. Voor wie dat een bezwaar vindt, blijft nieuw kopen voor die onderdelen een prima keus. Voor wie het juist mooi vindt, is dit de leukste manier van bouwen die er is.